• Δυσλεξία
  • Ανάγνωση
  • Ορθογραφία
  • Μαθηματικά
  • ΔΕΠ-Υ
  • Διαχειριστής
  • Επικοινωνία
  • Όροι Χρήσης Ιστοσελίδας
  • Αρχική
  • ΜΔ
  • Μνήμη
  • Αξιολόγηση
  • Μαθήματα
  • Άλλες Δυσκολίες
  • Άρθρα-Ιστοσελίδες
  • Λογισμικά-Παιχνίδια

 

Ανάγνωση και φωνολογική δομή της γλώσσας

Η εσωτερική δομή των λέξεων προκύπτει από το συνδυασμό ενός μικρού αριθμού φωνολογικών στοιχείων με βάση τους κανόνες της φωνολογίας. Αυτή η εσωτερική δομή των λέξεων λέγεται φωνολογική δομή. Η κάθε λέξη έχει τη δική της φωνολογική δομή και χάρη στην αντίληψη αυτής της ιδιαίτερης φωνολογικής δομής της κάθε λέξης είναι δυνατή η αναγνώρισή της. Επειδή κατά την ανάγνωση η φωνολογική δομή της λέξης δεν είναι άμεσα αντιληπτή, το μικρό παιδί που μαθαίνει να διαβάζει πρέπει να βρει ένα τρόπο να συνταιριάξει την αλφαβητική (γραφημική) αναπαράσταση της λέξης με την αντίστοιχη φωνολογική δομή της. Η ανάγνωση της φωνολογικής δομής των λέξεων βασίζεται στην έμφυτη γλωσσική ικανότητα και γίνεται φυσιολογικά χωρίς το παιδί να φαίνεται ότι έχει επίγνωση αυτής της διαδικασίας.

Τη χρήση των γραμμάτων για την απόδοση των λέξεων μπορεί να την αξιοποιήσει το παιδί που επιχειρεί να μάθει να διαβάζει, μόνο αν προηγουμένως κατανοήσει την ανακάλυψη στην οποία βασίστηκε αυτή η επινόηση του αλφαβήτου, δηλαδή αν κατανοήσει ότι οι λέξεις του προφορικού λόγου έχουν εσωτερική φωνολογική δομή. Η συνειδητοποίηση αυτής της ανακάλυψης λέγεται απόκτηση της επίγνωσης για τη φωνολογική δομή των λέξεων η φωνολογική επίγνωση. Η φωνολογική επίγνωση χαρακτηρίζεται από τρία διαφορετικά επίπεδα:

Φωνημική επίγνωση Η ικανότητα αφενός να έχει κάποιος συνειδητοποιήσει ότι οι λέξεις του προφορικού λόγου αποτελούνται από φωνημικά δομικά στοιχεία, αφετέρου δε να μπορεί να χειρίζεται (αναλύει & συνθέτει) τα στοιχεία της φωνημικής δομής των λέξεων.

Συλλαβική επίγνωση. Η  ικανότητα να έχει συνειδητοποιήσει κάποιος ότι η προφορική λέξη συντίθεται από συλλαβικά τμήματα και, επιπλέον, να μπορεί να αναλύει και να συνθέτει τις συλλαβές της κάθε λέξης.

Επίγνωση για τα τμήματα της συλλαβής. Η ικανότητα του ατόμου να έχει συνειδητοποιήσει ότι η συλλαβή συγκροτείται από δύο δομικά τμήματα, τα οποία αφενός μεν είναι μεγαλύτερα από τα φωνήματα αφετέρου δε το καθένα αποτελείται από φωνήματα. (Πόρποδας, Κ. 2002, Η Ανάγνωση σελ. 212 κ.ε.)  

Ασκήσεις αξιολόγησης και άσκησης της φωνολογικής επίγνωσης